FOCO medra en Padrón: máis días, máis públicos e unha aposta decidida polo cinema galego

A segunda Mostra de Cinema Galego amplía programación, colaboradores e actividades para implicar desde escolares e maiores ata profesionais do audiovisual. A organización reivindica unha cita participativa, aberta e vinculada ao territorio, mentres o Concello aposta por visibilizar o talento novo da comarca.

A segunda edición da Mostra de Cinema Galego FOCO chega a Padrón reforzada tras unha primeira experiencia que superou as previsións da organización. Así o explicaron en Radio Líder Santiago a concelleira de Cultura de Padrón, Yolanda Carbia, e os representantes do colectivo FOCO Ismael Romariz e Fernando Rodríguez, que debullaron unha programación que medra tanto en duración como en actividades, colaboradores e públicos aos que pretende chegar.

“O ano pasado foi un piloto, digamos. Un piloto que superou as nosas expectativas absolutamente”, explicou Romariz durante a entrevista. Ese resultado, sinalou, animou tanto ao colectivo organizador como ao Concello a continuar traballando nun proxecto que nesta segunda edición dá “un impulso importante”. “Ampliamos días, ampliamos contidos, ampliamos colectivos”, resumiu, destacando especialmente o traballo cos centros educativos e coa mocidade vinculada ao audiovisual en Padrón.

A filosofía da mostra vai, de feito, bastante máis alá da simple exhibición cinematográfica. Fernando Rodríguez deixou claro que desde o nacemento do proxecto existía a vontade de fuxir dun modelo no que o público se limite a sentar ante unha pantalla. “Non queriamos unha mostra pasiva, en fin, ir alí ver unha película e marchar”, explicou. A intención pasa por xerar encontros cos creadores, promover conversas arredor das obras e incorporar actividades nas que participen directamente escolares, estudantes e outros colectivos sociais.

Esa idea de participación atravesa boa parte dunha programación que busca chegar a públicos moi diferentes. “Para nós é fundamental a participación. Isto sen Padrón, sen a xente da comarca, non o podemos facer”, subliñou Rodríguez, quen insistiu en que “para proxectar pelis e marchar non era esa a intención”.

Entre os atractivos desta edición ocupa un lugar destacado a recuperación dunha filmación realizada en Padrón hai preto dun século. A peza recolle unha cerimonia nupcial celebrada o 22 de maio de 1929 e permitirá observar imaxes da vila daquela época. A organización considera posible que a gravación estea relacionada con José Gil, un dos pioneiros do cinema en Galicia, cuestión que poderá ser analizada coincidindo coa presenza de Manolo González, recoñecido especialista na súa figura.

“É fundamental que a xente de Padrón saiba e estea orgullosa de que no seu pobo seguramente se fixo unha das primeiras gravacións de cine”, defendeu Rodríguez. A peza será un dos momentos singulares dunha mostra que tamén dedica espazo á memoria audiovisual e á evolución histórica da propia vila. Yolanda Carbia, que xa puido ver esas imaxes, confesou a súa impresión: “Eu emociónome porque xa a vin, tiven esa sorte, e é alucinante ver o Padrón daquela época”.

O programa combina cinema, acción educativa e reflexión social. Un dos exemplos expostos durante a entrevista é a proxección de Amarola, curtametraxe documental arredor da integración das persoas migrantes en Galicia, acompañada dunha conversa vinculada ao traballo con poboación migrante. A organización tamén avanzou encontros con persoas maiores destinados a recompilar memoria e actividades relacionadas coa regueifa para alumnado do instituto.

Carbia destacou precisamente esa capacidade da mostra para conectar xeracións. “O que máis me gusta é a conexión cos nenos, cos maiores, tendo en conta todos os colectivos”, sinalou. A concelleira incidiu tamén no valor de incorporar expresións da cultura popular como a regueifa, da que destacou “o enxeño, a axilidade mental e a improvisación”.

Outra das novidades é a apertura dunha liña destinada a persoas que xa traballan ou queren abrirse camiño profesionalmente no audiovisual. A mostra incorpora unha masterclass cun profesional da animación con experiencia en producións internacionais de gran dimensión, unha proposta coa que FOCO pretende atraer estudantes e profesionais e favorecer a creación de redes de contacto.

Romariz explicou que esta dimensión profesional non entra en contradición coa vocación popular da cita. “É unha mostra orientada absolutamente ao público de Padrón, ao público en xeral, porque se non es de Padrón estás invitadísimo a vir igual”, afirmou, antes de engadir que ofrecer tamén espazos para profesionais pode resultar “produtivo para crear redes de contacto” e enriquecer o conxunto da iniciativa.

A mostra mantén ademais unha aposta inequívoca pola produción galega. Durante a conversa, os organizadores reivindicaron o bo momento que atravesa o sector e lembraron a presenza na programación de títulos recentes vinculados aos Mestre Mateo. “O cinema galego está nun estado, digamos, moi doce”, sinalaron, defendendo ao mesmo tempo que o futuro do audiovisual pasa tamén por crear oportunidades no territorio e dar espazo ás novas xeracións.

Nesa filosofía encaixa a sección dedicada a creadores da comarca, coa participación de Celta Iglesias, Telmo Portas e Laura Sisto. A organización decidiu reservar para eles o peche da mostra como símbolo de continuidade e vínculo coa seguinte edición. Para Yolanda Carbia, ese protagonismo resulta esencial: “É necesario encontrar ese espazo para poñer en valor estes mozos e mozas que temos, que xa traballan con moita forza e que temos que visibilizar”.

Ismael Romariz foi mesmo máis alá ao reivindicar a realidade profesional desa nova xeración. “Estes tres rapaces dos que falabamos, que son o futuro do cinema na comarca, do audiovisual na comarca, non son futuro, son presente”, afirmou. O representante de FOCO lembrou que xa están a traballar en documentais, videoclips e producións audiovisuais, polo que pediu que sexan considerados parte efectiva do actual tecido creativo galego.

A propia denominación da cita resume, segundo Romariz, a filosofía que queren conservar. “Non queremos chamarlle festival, non queremos chamarlle concurso. É unha mostra. Estamos amosando o que se fixo aquí e o que se fai aquí”, recalcou.

FOCO conta nesta edición co apoio do Concello de Padrón e coa implicación de entidades culturais e empresas. Aos apoios xa existentes súmanse novos colaboradores, nun crecemento que a organización interpreta como unha mostra da boa acollida do proxecto. Todas as actividades, segundo explicaron durante a entrevista, son de balde, unha decisión que procura eliminar barreiras e facilitar a participación da veciñanza.

Para Yolanda Carbia, a cultura e a educación teñen ademais unha responsabilidade que supera o ámbito puramente lúdico. A concelleira defendeu a necesidade de reforzar o vínculo das novas xeracións coa lingua e coa creación cultural propia. “A cultura e a educación son puntos moi importantes”, afirmou, nun contexto no que considera necesario seguir promovendo o galego entre a mocidade.

A entrevista deixou tamén un momento especialmente emotivo no seu tramo final, cando Carbia quixo lembrar a compañeira á que sucedeu no Concello. “A miña entrada foi circunstancial”, explicou, antes de subliñar a súa “capacidade de sacrificio” e a súa “vocación de servizo”. “Para min foi, e segue sendo, un referente”, engadiu. E concluíu cunhas palabras cargadas de emoción: “Quero dedicar unhas palabriñas para Ana, porque para min é insubstituíble. E estará sempre aí”.

Co cinema como fío condutor, Padrón encara así unha segunda edición de FOCO que pretende consolidarse como punto de encontro entre creación, patrimonio, educación, lingua e participación social. Unha mostra que reivindica o que xa existe no audiovisual galego, pero que tamén quere contribuír a crear as condicións para o que está por vir.